Τετάρτη, 23 Δεκεμβρίου 2015

Παρασκευή, 27 Νοεμβρίου 2015

Ο...Μινώταυρος φέρνει τον συγγραφέα Κώστα Πούλο στην Καραμέλα




Πριν από λίγο καιρό, η ομάδα του προνηπιακού τμήματος, επισκέφτηκε το Εθνικό Αρχαιολογικό μουσείο. Σε αυτή την επίσκεψη ανάμεσα σε άλλα αγάλματα, αυτό που ξεχώρισαν ήταν αυτό του Μινώταυρου. Για μεγάλο διάστημα, ο Μινώταυρος και ο μύθος του ...εγκαταστάθηκαν στην τάξη και ενεπλάκησαν σε πολλές δράσεις (δημιουργικές, εικαστικές, γνωστικές).
"Λαβύρινθος και Μινώταυρος", Κ. Πούλος, Εικον. Σοφία Παπαδοπούλου, Εκδ. Μεταίχμιο
Ανάμεσα στις ιστορίες που διαβάστηκαν για τον Μινώταυρο η ομάδα συνάντησε μια ...εκδοχή όπου αυτό το μυθικό τέρας ήταν .. καλό! Και τότε τα παιδιά θέλησαν να μάθουν ακόμη περισσότερα. Ειδικά για την καλή του πλευρά. Χωρίς λοιπόν να χάσουν χρόνο, έγραψαν ένα γράμμα προς τον συγγραφέα του βιβλίου Κώστα Πούλο, όπου τον προσκαλούσαν να έρθει στο σχολείο μας. Του έβαλαν μάλιστα και έναν χάρτη μέσα στον φάκελο για να βρει πιο γρήγορα τον δρόμο!

Ο φάκελος στο ταχυδρομικό κουτί
Ο συγγραφέας προς μεγάλη μας χαρά αποδέχτηκε την πρόσκληση και προς ακόμη μεγαλύτερη χαρά μας, βρέθηκε στην Καραμέλα.


Γι' αυτή την επίσκεψη, είχαμε μετατρέψει την τάξη σε λαβύρινθο και ο κύριος Πούλος έπρεπε να ξετυλίξει τον μίτο για να φτάσει στον ...τελικό προορισμό.
Στην αρχή τα παιδιά παρουσίασαν στον συγγραφέα τη δουλειά που είχε γίνει στην τάξη και τα αποτελέσματα της ...έρευνας για τον Μινώταυρο. 


Λίγο αργότερα του παρουσίασαν τον μύθο δραματοποιημένο. Αφού του εξήγησαν ότι ο Μινώταυρος κέρδισε το ενδιαφέρον τους στην επίσκεψη στο μουσείο, του έθεσαν ερωτήματα για τη δική του εκδοχή. Για το τι γνωρίζει ο ίδιος για τον Μινώταυρο. 

Ο συγγραφέας απάντησε με κάθε λεπτομέρεια στις ερωτήσεις των παιδιών και μιας και που η τελευταία ερώτηση ήταν "έχετε άλλα βιβλία για τέρατα" , υποδεχτήκαμε στην τάξη τον μύθο της Σφίγγας που μάλλον θα "κλέψει" τον πρωταγωνιστικό ρόλο του Μινώταυρου!

"Το αίνιγμα της Σφίγγας" Κ. Πούλος,
Εικον. Σοφία Παπαδοπούλου, Εκδ. Μεταίχμιο


Συγγραφέας και παιδιά, μετά την αφήγηση του μύθου της Σφίγγας,
 "τεντώνονται" σαν αγάλματα που θέλουν να ...ξεπιαστούν!




Δευτέρα, 23 Νοεμβρίου 2015

Το σώμα συνομιλεί με τον εαυτό του!



Ακούω και ξεχνώ

Βλέπω και θυμάμαι

Κάνω και καταλαβαίνω

( κινέζικη παροιμία)


Το σώμα είναι μια ενότητα, που επεξεργαζόμαστε  εντατικά και πολύπλευρα στην προσχολική ηλικία.
Στην "Καραμέλα", από το βρεφικό έως το νηπιακό τμήμα οι δραστηριότητες που αφορούν στο σώμα (στον εαυτό), εντάσσονται σε κάθε θεματική και δίνουν αφορμές για περαιτέρω δράσεις.

Όταν μιλάμε για το σώμα στην παιδαγωγική, δεν αναφερόμαστε μόνο στον όρο που δίνει η ανατομία. Σαφώς και η λειτουργία των μελών του σώματος εμπλέκεται, αλλά προκειμένου να μην επεξεργαστούμε το θέμα ως ... πυροτέχνημα, εργαζόμαστε επικουρικά.


Δοκιμάζοντας τις δυνατότητες που έχει το σώμα
Κινητικές μιμήσεις με το σώμα (μιμούμαι τα ζώα)
Επιλέγουμε δράσεις που αφορούν τον τρόπο που συνδέεται το κάθε παιδί με τον κόσμο.
Άλλωστε, το τι είναι ζωή και τι είναι άνθρωπος δεν απαντιέται  μέσα από όρους ανατομίας  ή φιλοσοφώντας !
Η ίδια η ζωή, προσκαλεί τον μικρό άνθρωπο να τη ζήσει. 
Κι εμείς, έχουμε παραδεχτεί (αυτό που έχει αποδειχτεί), ότι τα πράγματα προχωρούν και εξελίσσονται μέσα από το βίωμα. 
Αυτό βοηθά το παιδί στο να νιώθει, να εγγράφει και να πράττει.





Σε σχέση με τις ηλικίες των παιδιών, η θεματική γύρω από το σώμα, παραμένει ίδια.
Οι στόχοι όμως διαφέρουν.

Στις πολύ μικρές ηλικίες, εστιάζουμε στην ενεργοποίηση των αισθήσεων δημιουργώντας περιβάλλοντα με τέτοιο τρόπο ώστε να προκαλούν τις αισθήσεις και να ...προσκαλούν την περιέργεια.

Ενώ τα βρέφη, βλέπουν τον εαυτό τους σαν "όλον", αντιλαμβάνονται τα μέλη-μέρη του εαυτού τους ξεχωριστά.


Η επεξεργασία της συγκεκριμένης θεματικής,  γίνεται με ερεθίσματα που αντλούμε από την τέχνη (εικαστικά, θεατρικά...),  από τον λόγο (ιστορίες, ποιήματα....) όπου το σώμα δρα συμπληρωματικά προσθέτοντας την ... εικόνα.


Η γνωριμία με την ιστορία και τον πολιτισμό γίνεται αξιοποιώντας τα μέσα που διαθέτει η τέχνη προκειμένου να αποδώσει ή να αποτυπώσει την εικαστική της απόδοση. Έτσι φανερώνεται η υπαρξιακή ανάγκη του ανθρώπου να απαντήσει σε καίρια ερωτήματα. Η τέχνη φωτίζει τέτοιες πτυχές. Δίνει τη δυνατότητα της ομιλίας. 

Η Τέχνη δίνει μορφή στο άμορφο, φωνή στο άηχο , άρωμα στο άοσμο.


Κατασκευές βασισμένες στις δράσεις των τμημάτων που αφορούν την ενότητα Σώμα

Εικαστικές δημιουργίες με σύρμα, βασισμένες στις μορφές του γλύπτη Αλμπέρτο Τζιακομέτι

Το νηπιαγωγείο συναντά το "σώμα" στα κυκλαδικά ειδώλια
Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης
Τα παιδιά έβρισκαν πάντα έναν τρόπο βιωματικό να αναπαράγουν και να συνδέουν αυτό που ήδη γνώριζαν με αυτό που αναζητούσαν. 
Πάντα με όχημα το παιχνίδι.

Αδιάψευστος μάρτυρας , το ίδιο το παιδί (και το έργο του) μας το επιβεβαιώνει.

Τα παιδιά του προνηπιακού τμήματος παρατήρησαν αγάλματα με ...ιδανικές αναλογίες.
Σύγκριναν και αποτύπωσαν το σώμα παίρνοντας έμπνευση από την αρχαία ελληνική τέχνη.
Εθνικό Αρχαιολογικό Μουσείο

Αυτή η διαρκής βιωματική διαδικασία (αλληλεπίδραση του ανθρώπου με τη ζωή) δεν είναι τίποτε άλλο από μια αέναη αναζήτηση προς αυτό που κάνει τον άνθρωπο να διαφέρει στο ζωικό βασίλειο.

Ο άνθρωπος, μιλάει, βλέπει, ακούει, σκέφτεται.


Δεν θα μπορούσαμε λοιπόν να αναφερθούμε στο σώμα σαν μια αυτόνομη παιδαγωγική ενότητα. Σαν ένα αυτοτελές σχέδιο εργασίας.
Το σώμα σαν «όλον» αποτελεί τη  δύναμη προς τη ζωή. Και η παιδαγωγική οφείλει να μην αρκείται στο περίγραμμα,  ούτε στο περίβλημα. Αλλά να εμβαθύνει στο περιεχόμενο που κάνει ένα ζωντανό οργανισμό να λειτουργεί μιας και που το  ασύνδετο,  το αποσπασματικό, δεν προσδίδουν καμία λειτουργία.



Για να λειτουργήσει το παιδί και να είναι μέσα στη ζωή, πρέπει να την επιθυμεί. Και με την επιθυμία ζωντανή, κάνει τα μέλη-μέρη του να λειτουργούν βάση ψυχής και όχι ανατομίας.


Η ζωή προσκαλεί τον μικρό άνθρωπο να τη ζήσει . Να τη γνωρίσει. Αυτό το κάνει με τον εαυτό του.
Στην υπηρεσία αυτής της μεγάλης γνωριμίας.